Ścieżki semestralne

W każdej tematycznej ścieżce nauczyciele wraz z zespołami uczniowskimi mają za zadanie do przeprowadzenia 2 lekcje oraz uczniowski projekt tematyczny.

Proponujemy, żeby lekcje tematyczne nauczyciel prowadził po nakreśleniu historycznego tła dla całej klasy, natomiast do realizacji uczniowskiego projektu tematycznego zaprosił zainteresowanych uczniów i uczennic.

Propozycje scenariuszy do wykorzystania w nakreśleniu historycznego tła powstania Solidarności: https://solidarna.ceo.org.pl/sciezka-historyczna

Jak ma wyglądać projekt uczniowski?

W Centrum Edukacji Obywatelskiej wierzymy, że jest to najlepszy sposób na zdobywanie kompetencji społecznych oraz doświadczenia. To nauka poprzez działanie. Projekt jest realizowaniem swoich pomysłów, rozwiązywaniem problemów, planowaniem i działaniem zespołowym. Umiejętności przyswajane w praktycznym działaniu we współpracy z rówieśnikami młodzież z większą łatwością wykorzysta w dorosłym życiu.

(…) Opierając się na długoletnim doświadczeniu w pracy z grupami projektowymi, wyróżniliśmy osiem najważniejszych kryteriów jakości udane - go projektu uczniowskiego, które przedstawiamy poniżej.

1. Projekt jest dziełem uczniów i uczennic. Rola opiekuna lub opiekunki polega na wspieraniu młodzieży – przede wszystkim poprzez wprowadzenie jej w tematykę projektu, dokona - nie podziału na zespoły, wspólne ustalenie celów projektu i kryteriów sukcesu, zawarcie kontraktu i monitorowanie postępów prac. Osoba sprawująca pieczę nad projektem jest więc niczym iskierka na beczce twórczego prochu działania młodzieży, a jednocześnie drogowskaz, którym uczniowie i uczennice mogą się posiłkować podczas swojej projektowej wędrówki. Warto jednak pamiętać, że projekt jest dziełem młodzieży i nie należy wyręczać jej w realizacji poszczególnych działań.

2. Projekt ma jasno określone cele. Młodzież przy wsparciu opiekuna lub opiekunki powinna wybrać temat i określić cele, czyli to, czego chce się dowiedzieć i co chce osiągnąć.(…)

3. Projekt ma rozpisany harmonogram i podział zadań. Odpowiedzialność za poszczególne zadania leży po stronie konkretnych uczniów i uczennic. Młodzież powinna samodzielnie wykonywać zadania określone w harmonogramie, pracując w małych zespołach, parach lub indywidualnie i wywiązując się z wcześniej ustalonych terminów.

4. Projekt wychodzi poza szkołę, znajduje sojuszników i sojuszniczki. Kluczową cechą projektów (…) powinno być otwieranie szkoły na zewnątrz, czyli nawiązywanie współpracy z instytucjami, samorządami czy lokalnymi organizacjami pozarządowymi. Uczniowie i uczennice, działając razem ze społecznością lokalną i na jej rzecz, poznają nowe osoby, uczą się od nich, dodając świeże spojrzenie na otaczające ich problemy i wyzwania.

5. Projekt jest prezentowany publicznie. Efekty projektu powinny zostać zaprezentowane publicznie i być widoczne, szczególnie dla osób, do których projekt jest skierowany. Forma prezentacji może być dowolna, jednak w każdym przypadku przekaz powinien dotrzeć do osób spoza grupy projektowej.

6. Projekt jest dokumentowany. W miarę potrzeb i możliwości uczniowie i uczennice samodzielnie uwieczniają swoje działania za pomocą fotografii, filmów, nagrań audio itp. Nie chodzi tutaj o tworzenie licznych sprawozdań, ale o zgromadzenie dokumentacji, która może posłużyć do późniejszej ewaluacji projektu.

7. Projekt jest promowany lokalnie. Uczniowie i uczennice nawiązują kontakt z lokalnymi mediami, za pośrednictwem których promują swoje działania. Projekt można promować zarówno przed publiczną prezentacją (...), jak i po niej, np. w formie artykułu podsumowującego projekt. Do promocji warto również wykorzystać media społecznościowe (np. Facebook, YouTube), media lokalne (np. portal gminy) oraz media szkolne (np. szkolna gazetka czy radiowęzeł).

8. Projekt kończy się ewaluacją i podsumowaniem. Ważny element realizacji projektu stanowi jego podsumowanie i wy - ciągnięcie wniosków na przyszłość. Uczniowie i uczennice powinni ocenić, w jakim stopniu udało im się zrealizować zamierzone cele; nazwać to, czego się nauczyli; zastanowić, co było wartościowe, a co się nie udało w kontekście pracy nad projektem. To także dobry czas, aby młodzież otrzymała od opiekuna lub opiekunki informację zwrotną na temat jakości swojej pracy. Warto chwalić za wykonane zadania oraz wskazywać, co ewentualnie należy poprawić lub zmodyfikować.[1]

Zachęcamy, żeby przygotowując projekt uczniowski oddać jak najwięcej odpowiedzialności w ręce uczniów i uczennic. Zaproponować im działanie przez nas założone, ale również dać im możliwość do modyfikacji J

Warto zapoznać się: https://solidarna.ceo.org.pl/aktualnosci/przewodnik-projektowy

unlighted tied bulbs

Tematyczne ścieżki semestralne na rok 2018/2019:

 

I ścieżka - Polka Niepodległa

W ramach ścieżki zapraszamy Państwa do realizacji działań związanych z rolą kobiet od 1918 do 1989 roku. Chcemy zwrócić uwagę, żeby historia była pisana zarówno z perspektywy mężczyzn i kobiet. Chcemy przyjrzeć się roli kobiet w działalności opozycyjnej w okresie PRL: jakie miały zadania, co od nich zależało.

Przewidziane działania w ramach ścieżki:

  • 2 lekcje o roli kobiet w budowaniu opozycji lat 80 – na podstawie scenariusza CEO: Tajemnica państwowa, czyli lekcja o roli i udziale kobiet w opozycji w PRL w latach 80 XX w.

Chcemy, żeby po lekcjach uczniowie i uczennice potrafili ocenić rolę kobiet w opozycji okresu Solidarności.

  • projekt historyczny Niewidzialne Kobiety w opozycji  – na podstawie scenariusza CEO; zakładamy, że efektem będzie:
    • odnalezienie bohaterki i przeprowadzenie z nią wywiadu, pomocą może być webinarium Historia mówiona (Jak poprowadzić wywiad? Czym jest historia mówiona i jak ją wykorzystać w trakcie projektu?) oraz rozdział Reportaż po sąsiedzku (w publikacji innego naszego programu – Młody Obywatel – możecie znaleźć wskazówki potrzebne do prowadzenia wywiadów i przeprowadzenie całego reportażu o osobie);
    • stworzenie poradniczka konspiratorki;
    • stworzenie artystycznej odpowiedzi na pytanie: co z biografii zaangażowanych kobiet w konspirację zostało w nas jako w grupie projektowej.

Chcemy, żeby uczniowie zrozumieli, jaką rolę pełniły kobiety w opozycji okresu Solidarności oraz zobaczyli potrzebę, żeby historia była pisana zarówno z perspektywy mężczyzn i kobiet.

grayscale photography of woman facing window

II ścieżka – Niepodległa, bo Solidarna

Tematem tej ścieżki są działania realizujące ideę spółdzielczości, samopomocy  – zarówno te histiryczne, współczesne i te, które możecie zrealizować w szkole.

Przewidziane działania w ramach ścieżki:

  • 2 lekcje o historii ruchu spółdzielczego na ziemiach polskich – na podstawie scenariusza Spółdzielnia to znaczy współdziałać.

Chcemy, żeby po przeprowadzonych lekcjach uczniowie znali genezę tworzenia na ziemiach polskich spółdzielni oraz wiedzieli na czym polega idea spółdzielczości, samopomocy, zrzeszania się.

  • projekt uczniowski polegający na stworzeniu wspólnego działania szkolnego w duchu spółdzielczości, dostosowanego do potrzeb danej społeczności szkolnej, np. jadłodzielnia szkolna, giełda wiedzy i umiejętności - pomysł znajdziecie w materiałach CEO.

Chcemy, żeby po przeprowadzonym projekcie uczniowie przekonali się, że zrobienie czegoś na rzecz innych jest bardziej efektywne, gdy dokonają tego razem.

people holding shoulders sitting on wall

III ścieżka – Nici i sploty

Tematem tej ścieżki jest historia przedmiotów powstałych po 1918 r., które symbolizują niepodległość. Chcemy skupić się na przedmiotach-pamiątkach rodzinnych i zastanowić się, jaką historię one opowiadają.

Przewidziane działania w ramach ścieżki:

Chcemy, żeby po przeprowadzonych lekcjach uczniowie dostrzegali historyczną wartość nawet najbardziej codziennych przedmiotów, aby umieli opowiedzieć i skonstruować samodzielną wystawę.

  • projekt uczniowski polegający na stworzeniu wystawy z przedmiotów symbolizujących niepodległość Polski, zakładamy, że efektem będzie:
  • przeprowadzenie wywiadów z właścicielami przedmiotów o tym eksponacie i o jego niepodległościowej symbolice;
  • opisanie przedmiotów wg wzoru karty eksponatu;
  • przeprowadzenie wystawy.

person holding vintage photos

Wszystkie materiały do realizacji ścieżek znajdziecie w załącznikach.


[1] Za: Kryteria jakości uczniowskiego projektu edukacyjnego [w:] Młodzi w akcji. Przewodnik po programie, Centrum Edukacji Obywatelskiej 2017: http://bit.ly/mlodzi-w-akcji, [dostęp: 11.10.2018].